FacebookTwitterGoogle Bookmarks

JBL

DRT

0-3622-4001-8

MT

SBN-Girl

RedBlueDark SmallMediumLarge NarrowWideFluid

สัมภาษณ์พิเศษ

เปิดใจ ปัจฉิมา ธนสันติ ดอกไม้เหล็กแห่งวงการทรัพย์สินทางปัญญา

บ้านเมือง : เริ่มเข้ารับราชการเมื่อปีพุทธศักราช ๒๕๑๙ ที่กรมทะเบียนการค้า ตอนเข้ารับราชการตั้งใจว่าจะเป็น "น้ำใหม่" ในวงการข้าราชการ ลบคำสบประมาทที่คนเคยบอกว่า ข้าราชการ ต้อง "เช้าชาม เย็นชาม" ลง สมัยนั้นจบปริญญาตรีถือว่าวุฒิสูงมาก ตั้งใจเลยว่าจะต้องมาเป็นหัวหน้าคน ตั้งใจมากว่าจะต้องเป็น "เลขานุการกรม" เพราะในอดีตเลขานุการกรมใหญ่มาก รับราชการได้เป็นเลขานุการกรมฯ ตอนอายุ ๔๐ ต้นๆ ซึ่งถือว่าบรรลุความฝันแล้ว แต่ถ้าจะให้ออกจากงานมาอยู่บ้านเฉยๆ ก็ทำไม่ได้ เลยทำงานต่อไป จนได้เป็นคนแรกและมีส่วน ในการก่อตั้งสำนัก เช่น ผู้อำนวยการศูนย์ป้องกันและปราบปรามการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญา ผู้อำนวยการสำนักลิขสิทธิ์ และผู้อำนวยการสำนักเครื่องหมายการค้าคนแรก

การได้รับพระกรุณาโปรดเกล้าฯ เป็นอธิบดีกรมทรัพย์สินทางปัญญาถือว่าเหนือความคาดหมาย แต่พอเป็นแล้ว ถามว่า "ทำได้ไหม?" ก็ต้องบอกว่า "ทำได้" เพราะคนทำงานทุกอย่างต้องมีความรู้รอบหลายเรื่อง สนใจสิ่งแวดล้อม มีความรู้รอบเรื่องวิชาการ มีการพัฒนาความรู้อย่างต่อเนื่อง เห็นอะไรคิดตามมองทุกอย่างให้รอบด้าน และลึกซึ้ง อันนี้เป็นแนวทางที่จะทำให้ประสบความสำเร็จในการทำงาน

ความภูมิใจในการเป็นอธิบดีกรมทรัพย์สินทางปัญญา

ต้องบอกว่าเป็นคนตั้งใจจริงในการทำงาน ทุ่มเทให้การงานออกมาประสบความสำเร็จ ความภูมิใจในการเป็นอธิบดีคือการที่เติบโตมาในสายงานทรัพย์สินทางปัญญาที่ก้าวขึ้นมาจนเป็นอธิบดี และอีกประการที่ภูมิใจคือการ ที่เป็นหนึ่งในคนตั้งกรมทรัพย์สินทางปัญญา จากข้าราชการตัวเล็กเริ่มต้นมาจนสู่จุดสูงสุดของกรมฯ ที่ตัวเองเป็นหนึ่งในผู้ก่อตั้ง และทำงานมาแต่เริ่มแรกก็เป็นความภูมิใจแล้ว รวมถึงการบริหารจัดการทรัพย์สินทางปัญญาให้มีความก้าวหน้าในจุดที่ประเทศผลักดันให้เดินต่อไปได้ รวมถึงความสำเร็จที่สามารถผลักดันให้ทรัพย์สินทางปัญญาเป็นนโยบายแห่งชาติมีกฎหมายรองรับ

ผลงานชิ้นโบแดง

ต้องบอกว่าเป็นคนที่มีโอกาสริเริ่มสิ่งใหม่ๆ เสมอมา เริ่มตั้งแต่การเป็นหนึ่งในทีมคณะทำงานตั้งกรมทรัพย์สินทางปัญญา มีหน้าที่รับผิดชอบการเงินการคลังทั้งหมดจากที่ตอนแรกจบนิติศาสตร์ เป็นนักกฎหมายแต่ต้องมาดูแล การเงิน การคลังทั้งหมด ต่อด้วยการเป็นคนจัดตั้งศูนย์ประสานการป้องปรามการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญาที่ปัจจุบันเป็นสำนักป้องปรามการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญา และทำให้เกิดนิติกรด้านทรัพย์สินทางปัญญาที่เป็นลูกจ้างเหมาเป็นครั้งแรกในกรมทรัพย์สินทางปัญญา รวมถึงการเป็นผู้เป็นจัดทำโครงสร้างสำนักลิขสิทธิ์ และเป็นผู้อำนวยการสำนักลิขสิทธิ์คนแรก ต่อมาเมื่อมาเป็นผู้อำนวยการสำนักเครื่องหมายการค้าก็เป็นคนที่ก่อตั้งกลุ่ม สิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ (GI) เพราะเรามองว่าเมื่อมีกฎหมายเกี่ยวกับสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ออกมาก็ต้องมีคนทำงาน เลยทำการแยกคนของสำนักเครื่องหมายการค้าออกมาเป็นกลุ่มสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ (GI) จากตอนแรกมีคนเพียง ๒-๓ คน แต่ปัจจุบันมี ๒๐ คน

การได้ทำงานถวายเจ้านายในพระราชจักรีวงศ์ ด้านทรัพย์สินทางปัญญา เช่น   n การรับจดทะเบียนสิทธิบัตรและทูลเกล้าฯ ถวายสิทธิบัตรการประดิษฐ์แด่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว โดยได้เข้าเฝ้าทูลละอองธุลีพระบาทถวายสิทธิบัตรสองครั้งด้วยกัน ได้แก่ ระบบปรับปรุงคุณภาพน้ำด้วยรางพืชร่วมกับเครื่องกลเติมอากาศ เครื่องกำเนิดไฟฟ้าพลังงานจลน์ และโครงสร้างเครื่องกำเนิดไฟฟ้าพลังงานจลน์ (อุทกพลวัต)

การรวบรวมลิขสิทธิ์ลายผ้าไหมของประเทศไทยทูลเกล้าฯ  ถวายแด่สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ

ดำเนินการจดทะเบียนเครื่องหมายรับรองตรานกยูงในสมเด็จ  พระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถทั้งในประเทศ และต่างประเทศ  n ร่วมจัดงาน Fashion show ผ้าไหมไทยที่สนามบินสุวรรณภูมิ  ถวายแด่สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ๓ ครั้ง

ทูลเกล้าฯ ถวายการรับจดทะเบียนสินค้าสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์   (GI) ญอกมละบิแด่สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี

ทูลเกล้าฯ ถวายเครื่องโอโซน และเครื่องทันตกรรมแด่สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี

รับแจ้งข้อมูลเครื่องประดับอันเป็นผลงานลิขสิทธิ์ในสมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี

รับจดทะเบียนเครื่องหมายการค้า "สิริวัณณวรี" แด่พระเจ้าหลานเธอพระองค์เจ้าสิริวัณณรีนารีรัตน์

การได้รับรางวัล Global Anti-Counterfeiting Awards ประจำปี ๒๕๕๕ ประเภทสาขาหน่วยงานภาครัฐ (National Public Bodies) ที่มีบทบาทสำคัญเรื่องการป้องกันและปราบปรามการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญา เมื่อวันที่ ๑๗ พฤษภาคม ๒๕๕๕ จากคณะกรรมการ Global Anti-Counterfeiting Group หรือ GACC ซึ่งเป็นเครือข่ายอย่างไม่เป็นทางการขององค์กรที่ให้ความสำคัญด้านการปราบปรามการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญาระหว่างประเทศ ๒๒ องค์กรมีเครือข่ายครอบคลุม ๔๐ ประเทศ อันเป็นผลจากการดำเนินการป้องกันและปราบปรามการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญา รวมถึงการรณรงค์ด้านทรัพย์สินทางปัญญาที่ดำเนินการมาอย่างต่อเนื่องและมีประสิทธิผลทำให้กรมทรัพย์สินทางปัญญาได้รับรางวัล

เป็นผู้ริเริ่มจัดตั้งกลุ่มสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ (GI) ที่ถือว่าเป็นการที่กรมทรัพย์สินทางปัญญาเข้าไปช่วยเหลือชุมชน นำสินค้าชุมชนมาสร้างมูลค่าเพิ่มขึ้น ไม่เฉพาะในประเทศไทยแต่รวมถึง ASEAN ซึ่งการผลักดันให้สินค้า GI ของไทยเป็นที่รู้จักในเวทีโลก รวมถึงการผลักดันให้ข้าวหอมมะลิทุ่งกุลาร้องไห้ของไทยได้รับการขึ้นทะเบียนสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ของสหภาพยุโรปเมื่อเดือนมีนาคม ๒๕๕๖ และยื่นจดทะเบียนสินค้า สิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์สำหรับสินค้า GI ของไทยอีก ๓ ตัว คือ กาแฟดอยช้าง กาแฟดอยตุง และข้าวสังข์หยดเมืองพัทลุง ซึ่งการผลักดันสินค้าสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ GI อย่างจริงจังและต่อเนื่องทำให้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์จากรัฐบาลฝรั่งเศส

การดำรงตำแหน่งประธานคณะทำงานด้านทรัพย์สินทางปัญญาอาเซียน (AWGIPC) ซึ่งการที่ประเทศไทยเป็นประธานแสดงให้เห็นว่าประเทศไทยมีความสามารถ และในฐานะประธานคณะทำงานได้รับความชื่นชมจากฝ่ายเลขานุการด้านทรัพย์สินทางปัญญาของอาเซียน ว่าเราเป็นคนทำงาน มีความตั้งใจจริง และนำพาให้ ASEAN ประสบความสำเร็จได้มากที่สุดคนหนึ่ง อันนี้ถือเป็นอีกหนึ่งผลงานชิ้นโบแดงที่น่าภาคภูมิใจ

การได้รับรางวัลจาก ก.พ.ร. ด้านการบริหารจัดการ ลดขั้นตอนการทำงาน ๒ ปีติดกันเมื่อสมัยเป็นผู้อำนวยการสำนักเครื่องหมายการค้า รวมถึงการเอาระบบอินเตอร์เน็ตมาใช้กับเครื่องหมายการค้า และการผลักดันให้มีการจัดทำรายงานประจำปี และวารสารกรมทรัพย์สินทางปัญญาอย่างต่อเนื่องเป็นผลสำเร็จ

ผลงานที่ทำแล้วมีความสุขที่สุด

ต้องบอกว่าผลงานในด้านการป้องกันและปราบปรามการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญาที่ได้รับการยอมรับว่าเป็น "หญิงเหล็กในวงการ" แสดงให้เห็นว่าเราได้ทำงานจนเป็นที่ยอมรับเรื่องความซื่อสัตย์ สุจริต มือสะอาด เป็นคนทำงานเพื่อประเทศชาติ ซึ่งแน่นอนที่สุดการป้องกันและปราบปรามการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญาเราไม่ได้ทำคนเดียว เราบูรณาการร่วมกับตำรวจ ภาคเอกชน มีความสัมพันธ์ที่ดีต่อกัน ทำให้เกิดความเชื่อมั่นนำมาซึ่งความสำเร็จในการป้องกันและปราบปรามการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญา

ประสบการณ์ตอนนี้แม้ว่าหลายครั้งจะเจอเหตุการณ์ที่หวาดเสียว และเสี่ยงอันตรายหลายครั้ง เช่น การโดนลอบยิงเข้ามาที่ห้องทำงาน แต่โชคดีที่คนยิงยิงผิดชั้น ถูกห้องแต่คนละชั้น หรือการที่มีมอเตอร์ไซค์ขับรถตามประกบตลอดทางกลับบ้าน จนต้องดับไฟขับรถกลางดึกและขับรถวนไปวนมาจนกว่าจะเข้าบ้าน รวมถึงการโดนปิดล้อมที่พัฒน์พงศ์ แต่ก็รอดจากเหตุการณ์ร้ายๆ เหล่านั้นมาได้ตลอด ซึ่งตอนที่ไปลุยเรื่องแบบนี้ทำไปโดยไม่คิดว่าเรามีครอบครัว แต่ทำเพราะมีความสุขที่อยากทำ

ซึ่งตลอดระยะเวลาได้มีการออกแคมเปญด้านการรณรงค์เรื่องการป้องกันและปราบปรามการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญาอย่างต่อเนื่อง เช่น การทำลายของกลางการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญา แคมเปญรักไทยใช้ของแท้ โครงการไม่ซื้อ ไม่ขาย ไม่ใช้ของปลอม การเปลี่ยน DNA เยาวชนไทยไม่ซื้อ ไม่ถือ ไม่ใช้ของปลอม รวมถึงการมอบป้ายรณรงค์หยุดละเมิดทรัพย์สินทางปัญญาให้กับการท่าอากาศยานแห่งประเทศไทย ย่านการค้า เช่น พัฒน์พงศ์ บ้านหม้อ พันธุ์ทิพย์ เป็นต้น

ที่ผ่านมาประสบความสำเร็จมากน้อยเพียงใดในการผลักดันทรัพย์สินทางปัญญาในประเทศไทย

ตอนก่อตั้งกรมทรัพย์สินทางปัญญาเมื่อปี ๒๕๓๕ คนรู้จักทรัพย์สินทางปัญญาประมาณ ๑๐% ของประเทศ แต่ตอนนี้ถ้าถามคนรู้จักทรัพย์สินทางปัญญา และตื่นตัวเรื่องทรัพย์สินทางปัญญามากขึ้น ภาพลักษณ์เรื่องการป้องกันและปราบปรามการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญาชัดเจนขึ้น รวมถึงมีการผลักดันให้เกิดการส่งเสริม สร้างสรรค์การนำทรัพย์สินไปใช้ประโยชน์ในเชิงพาณิชย์มากขึ้น

นอกจากนี้ ได้มีการนำกฎหมายที่ค้างมาตั้งแต่ พ.ศ. ๒๕๔๘ มาผลักดันให้สามารถเข้าสู่การพิจารณาของสภาได้ ถือว่าเป็นวิวัฒนาการอีกขั้น ในเรื่องการปรับปรุง แก้ไขกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับทรัพย์สินทางปัญญาซึ่งขณะนี้มีกฎหมาย ๕ ฉบับที่รอเข้าสภาในเดือนสิงหาคม o กันยายน ศกนี้ ซึ่งคิดว่าน่าจะผลักดันได้สำเร็จ เช่น พระราชบัญญัติเครื่องหมายการค้ากลิ่นและเสียง กฎหมาย Cam-Cording เป็นต้น

การสร้างแบรนด์ทรัพย์สินทางปัญญาให้เป็นหนึ่งในเครื่องมือทางการตลาดของกรมทรัพย์สินทางปัญญา โดยชูแนวทางที่เด่นๆ คือ เป็นเลิศในการคุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญา และสร้างการจดจำในภาพลักษณ์ของกรมทรัพย์สินทางปัญญา มีการนำสีของกรม คือสีแดง Burgundy มาใช้ รวมถึงการออกแบบเครื่องแบบกรมทรัพย์สินทางปัญญาสำหรับข้าราชการ และพนักงานราชการของกรมทรัพย์สินทางปัญญา

ตลอดจนการสนับสนุนให้มีการใช้ทรัพย์สินทางปัญญาเป็น เครื่องมือในการทำธุรกิจ

งานที่ต้องการผลักดันให้เสร็จก่อนเกษียณอายุราชการส่วนงานที่ต้องการผลักดันและอยากทำให้สำเร็จ คืองานควบคุมคุณภาพ และการตรวจสอบคุณภาพสินค้า GI รวมถึงการจัดตั้งองค์กรจัดเก็บลิขสิทธิ์ไม่ทำให้คนรู้สึกว่าการจัดเก็บลิขสิทธิ์เป็นปัญหาสำหรับภาคธุรกิจในประเทศ รวมถึงการนำระบบ IT มาพัฒนาทรัพย์สินทางปัญญาโดยผลักดันให้ใช้รายได้จากการดำเนินงานของกรมฯ มาพัฒนาระบบ IT คิดว่ากลางปีหน้าน่าจะแล้วเสร็จ ซึ่งจะทำให้การให้บริการด้านทรัพย์สินทางปัญญาดีขึ้น และรวดเร็วขึ้น

อยากฝากอะไรถึงข้าราชการ/พนักงาน และลูกจ้างกรมทรัพย์สินทางปัญญาต้องบอกว่าวัฒนธรรมองค์กรในแต่ละหน่วยงานไม่เหมือนกัน คนกรมทรัพย์สินทางปัญญาส่วนใหญ่ทำงานจริง มีเป้าแห่งความสำเร็จ คนกรมทรัพย์สินทางปัญญามากกว่า ๙๐% เป็นคนขยัน มีน้ำใจให้กัน ไม่เห็นแก่ตัว ทุกคนถูกหล่อหลอมให้ช่วยเหลือกัน ช่วยงานกัน ใช้ศักยภาพที่มีมาทำให้งานสำเร็จ ต้องบอกว่าความเป็นผู้นำของคนที่เป็นผู้นำสำคัญอันนี้หมายรวมถึงอธิบดี รองอธิบดี ผู้อำนวยการ หัวหน้ากลุ่ม ทุกคนต้องเป็นตัวอย่างที่ดีให้กับน้องๆ ทั้งหลาย การทำงานอย่าคิดว่าทุกคนเก่งมาตั้งแต่เกิด เด็กจบใหม่ขาดประสบการณ์ หัวหน้างานต้องทำตัวเป็นพี่เลี้ยงสอนน้อง เปิดโอกาสให้เด็กได้แสดงความคิดเห็น อย่าคิดว่าใครถูกหรือผิด ควรรับฟังวิเคราะห์ศึกษาปัญหา และความเป็นไปได้

คนกรมทรัพย์สินทางปัญญาเป็นคนดีอยู่แล้ว ต้องรักษาความดีนี้ไว้ เราไม่มีปัญหาเรื่องทุจริต แต่อย่างไรก็ตาม หัวหน้างานต้องพัฒนาตัวเองให้มีความรู้เป็นที่ยิ่ง

ขอฝากไปถึงทุกคนว่ากรมทรัพย์สินทางปัญญากว่าจะก้าวหน้าไปได้ก็ด้วยความสมัครสมานสามัคคีของคนในกรม ซึ่งคนเราต้องคิดการใหญ่ ต้องคิดว่าเราเป็น "น้ำใหม่" ทำสิ่งดีๆ ให้เกิดขึ้นกับองค์กร ทุกครั้งที่ทำต้องนึกว่าเราทำงานด้วยกัน เหนื่อยด้วยกัน คนเป็นหัวหน้าต้องนึกถึงประโยชน์ของลูกน้อง ใจต้องเป็นธรรม ไม่มีอคติหรือความลำเอียง อย่าเอาความรู้สึกส่วนตัวมาปนกับงาน การทำงานต้องทำให้สำเร็จ นึกอยู่เสมอว่ารายได้ของเราเกิดจากประชาชน เราต้องทำงานสนองคุณแผ่นดินอย่างเต็มกำลังความสามารถ ด้วยความซื่อสัตย์สุจริต เห็นแก่ประโยชน์ของประเทศชาติเป็นสำคัญ

all-2-3

C-Gold

PS

ข่าวล่าสุด